Lò phản ứng EPR Olkiluoto 3 khởi công năm 2005 với kế hoạch vận hành thương mại năm 2009 theo hợp đồng chìa khoá trao tay giá cố định khoảng 3 tỷ euro. Phải đến 16/4/2023 tổ máy mới phát điện thường xuyên. Phân tích vì sao ước lượng thời lượng cho thiết kế chưa từng xây dựng thất bại và PM nên lập kế hoạch thế nào.
Bê tông, chi tiết rèn và mối hàn không đạt chuẩn đều phải làm lại. Chi phí của sự không phù hợp (cost of nonconformance) trong dự án hạt nhân trước hết được trả bằng thời gian, vì mỗi lần làm lại kéo theo kiểm tra và phê duyệt mới.
Giá cố định đặt rủi ro chi phí lên nhà thầu, nhưng chủ đầu tư vẫn chịu trễ hẹn và mất doanh thu. Mâu thuẫn lợi ích dẫn tới tranh chấp kéo dài, làm việc phối hợp giải quyết vấn đề tiến độ thêm khó khăn.
Với từng gói việc chưa có tiền lệ, thu thập ước lượng lạc quan – nhiều khả năng – bi quan từ chuyên gia (expert judgment), chạy mô phỏng và công bố mốc theo xác suất. Một dự án đầu tiên cùng loại nên được cam kết ở mức P80 trở lên.
Chỉ lập chi tiết cho phần đã có thiết kế được phê duyệt; mỗi khi hồ sơ được cơ quan quản lý chấp thuận thì tinh chỉnh tiếp lịch biểu phía sau.
Kiểm tra mẫu đầu tiên và giám sát tại xưởng chế tạo chi tiết rèn, quy trình hàn trước khi sản xuất hàng loạt. Đặt tiêu chí theo dõi:
Quy trình ổn định, tiếp tục theo dõi bằng biểu đồ kiểm soát.
Phân tích nguyên nhân gốc, tăng tần suất kiểm tra tại nguồn.
Dừng hạng mục, đánh giá lại nhà cung cấp và tác động lên đường găng.
Với độ bất định cao, cân nhắc hợp đồng chi phí cộng phí khuyến khích (cost plus incentive fee) hoặc liên minh, để chủ đầu tư và nhà thầu cùng có động lực giải quyết vấn đề tiến độ thay vì tranh chấp.
Dự án đầu tiên cùng loại không có dữ liệu lịch sử, nên mọi ước lượng một điểm đều là phỏng đoán. Hãy cam kết tiến độ theo xác suất, coi phê duyệt pháp lý là công việc trên đường găng và đầu tư kiểm soát chất lượng tại nguồn để tránh trả giá bằng thời gian.
Nguồn: World Nuclear News (2023) — Finnish EPR enters regular electricity production (mở trong thẻ mới)
Bạn chọn phương án nào?