Đội toàn người giỏi nghĩ ý tưởng mà không ai chốt việc: cân bằng vai trò nhóm theo mô hình Belbin

Tình huống minh hoạ

Tình huống dưới đây là giả định, dùng để minh hoạ.

Một tập đoàn bán lẻ lập đội dự án 6 người để thử nghiệm mô hình cửa hàng tự phục vụ. Ban lãnh đạo chọn những người "giỏi nhất": hai chuyên gia trải nghiệm khách hàng, một kiến trúc sư giải pháp, một chuyên gia dữ liệu, một quản lý vận hành cửa hàng nhiều kinh nghiệm. Anh Hải là PM.

Sau hai tháng:

• Các buổi họp rất sôi nổi, mỗi tuần có thêm 3–4 ý tưởng mới.
• Mọi ý tưởng đều được thảo luận say sưa, nhưng hiếm khi được đánh giá kỹ hay loại bỏ.
• Danh sách việc dang dở dài dần; nguyên mẫu đầu tiên vẫn "gần xong" và thiếu nhiều chi tiết.
• Quản lý vận hành – người hay hỏi "cái này làm cụ thể thế nào?" – dần im lặng vì bị xem là "cản ý tưởng".

Sponsor hỏi: "Tôi đưa cho anh những người giỏi nhất, sao kết quả lại chậm?"

Phân tích theo PMBOK® Guide

Góc nhìn PMBOK 7

• Team Performance Domain: đội hiệu suất cao không chỉ là tập hợp cá nhân giỏi; cần sự đa dạng, vai trò rõ, sở hữu chung và khả năng tự điều chỉnh.
• Nguyên tắc Create a collaborative project team environment: môi trường cần để mọi kiểu đóng góp – kể cả câu hỏi "làm thế nào" – được trân trọng.
• Nguyên tắc Focus on value: ý tưởng chỉ có giá trị khi được chuyển thành kết quả có thể kiểm chứng.
• Delivery Performance Domain: cần nhịp bàn giao và định nghĩa "xong" rõ ràng.

Góc nhìn PMBOK 6

• 9.1 Plan Resource Management: xác định vai trò, trách nhiệm, năng lực cần có; team charter.
• 9.3 Acquire Resources: tiêu chí chọn thành viên nên gồm cả kỹ năng làm việc nhóm, không chỉ chuyên môn.
• 9.4 Develop Team: công cụ đánh giá cá nhân và đội (individual and team assessments) – các bảng đánh giá phong cách, hành vi giúp PM hiểu điểm mạnh và cách phối hợp.

Chín vai trò nhóm của Belbin

Từ nghiên cứu quan sát các đội quản lý (thập niên 1960–1970), Meredith Belbin đề xuất chín vai trò – là khuynh hướng hành vi trong nhóm, không phải chức danh: