Đọc burndown, burnup và cumulative flow diagram trong câu hỏi tình huống PMP

Tình huống minh hoạ

Giữa dự án, sponsor (bối cảnh giả định) xem dashboard và hỏi PM ba câu:

1. "Burndown của Sprint đi ngang suốt bốn ngày. Đội có làm việc không?"
2. "Release burnup cho thấy đường hoàn thành vẫn đi lên đều, sao ngày phát hành dự báo cứ lùi?"
3. "Trên cumulative flow diagram, dải Kiểm thử ngày càng phình to. Có vấn đề gì?"

Ngoài ra, sponsor đề nghị so sánh velocity của hai đội để xét khen thưởng.

Phân tích theo PMBOK® Guide và Agile Practice Guide

Burndown chart

Thể hiện lượng công việc còn lại theo thời gian. Đường đi ngang nghĩa là lượng việc còn lại không giảm: có thể chưa hạng mục nào đạt tiêu chí "xong" vì hạng mục quá lớn, bị chặn, hoặc đội mở quá nhiều việc dở dang; cũng có thể việc mới được thêm vào bù đúng phần đã hoàn thành. Đường đi lên cho thấy phạm vi được thêm vào hoặc ước lượng lại. Chỉ nhìn burndown thì không đủ để kết luận đội "không làm việc".

Burnup chart

Thể hiện công việc đã hoàn thành cùng với đường tổng phạm vi. Ưu điểm lớn là tách bạch tiến độ hoàn thành và thay đổi phạm vi. Nếu đường hoàn thành tăng đều mà ngày dự báo vẫn lùi, nhiều khả năng đường tổng phạm vi đang tăng.

Cumulative flow diagram (CFD)

Mỗi dải màu thể hiện số hạng mục ở một trạng thái theo thời gian. Dải nào phình rộng ra nghĩa là hạng mục đang tích tụ ở trạng thái đó, dấu hiệu của nút thắt. Khoảng cách theo chiều dọc giữa đường "bắt đầu" và đường "hoàn tất" phản ánh lượng việc dở dang (WIP); khoảng cách theo chiều ngang cho biết xấp xỉ thời gian một hạng mục đi qua các trạng thái đó.

Một kiến thức chung trong quản lý luồng là định luật Little: với giá trị trung bình trong một hệ thống tương đối ổn định, Lead time = WIP / Throughput. Ví dụ đội có trung bình 20 hạng mục dở dang và hoàn thành trung bình 10 hạng mục mỗi tuần thì mỗi hạng mục mất khoảng 2 tuần. Vì vậy, khi throughput không đổi, giảm WIP sẽ rút ngắn thời gian xử lý trung bình.

Velocity

Velocity là lượng công việc (điểm hoặc số hạng mục) đạt tiêu chí hoàn thành trong mỗi vòng lặp, dùng để chính đội lập kế hoạch. Điểm ước lượng mang tính tương đối theo từng đội, nên không dùng velocity để so sánh hay xếp hạng các đội.

Bẫy đo lường theo PMBOK® 7

Performance domain Measurement liệt kê các cạm bẫy: hiệu ứng Hawthorne (việc đo lường làm thay đổi hành vi), chỉ số phù phiếm (vanity metric), làm mất động lực, dùng sai số liệu, thiên kiến xác nhận, nhầm tương quan với nhân quả. Lấy velocity làm căn cứ khen thưởng dễ rơi vào các bẫy này: khi biết mình bị đo bằng velocity, đội có thể vô tình "thổi phồng" ước lượng, và con số mất ý nghĩa cho việc lập kế hoạch. PMBOK® 7 cũng phân biệt chỉ số dẫn dắt (leading) và chỉ số trễ (lagging) khi chọn KPI.