Hợp đồng FPIF: tính giá cuối cùng khi tiết kiệm, khi vượt chi và khi chạm giá trần

Dữ liệu minh hoạ (giả định): chi phí mục tiêu 100, lợi nhuận mục tiêu 10 → giá mục tiêu 110; giá trần 120; tỉ lệ chia sẻ 70/30 (bên mua/bên bán).

Các bước

1. Chênh lệch chi phí = chi phí thực tế − chi phí mục tiêu.
2. Điều chỉnh lợi nhuận = chênh lệch × phần của bên bán (tiết kiệm thì cộng, vượt thì trừ).
3. Giá = chi phí thực tế + lợi nhuận đã điều chỉnh.
4. So với giá trần: bên mua trả min(giá vừa tính, giá trần).

Trường hợp 1 — thực tế 90 (tiết kiệm 10): lợi nhuận = 10 + 30% × 10 = 13 → giá = 90 + 13 = 103 (< 120, trả 103).

Trường hợp 2 — thực tế 110 (vượt 10): lợi nhuận = 10 − 30% × 10 = 7 → giá = 110 + 7 = 117 (< 120, trả 117).

Trường hợp 3 — thực tế 115 (vượt 15): lợi nhuận = 10 − 4,5 = 5,5 → giá = 120,5 > giá trần → bên mua chỉ trả 120; lợi nhuận thực của bên bán = 120 − 115 = 5.

Trường hợp 4 — thực tế 125: giá trần 120 < chi phí → bên bán lỗ 5.

Ý nghĩa: FPIF chia sẻ rủi ro trong một khoảng, nhưng giá trần chặn trách nhiệm của bên mua. Điểm mà từ đó bên bán gánh toàn bộ phần vượt gọi là điểm chịu toàn bộ chi phí (point of total assumption — PTA); với dữ liệu trên, PTA ≈ 114,3.

Ví dụ lịch sử hay được nhắc là chương trình A-12 Avenger II của Hải quân Mỹ, ký theo hợp đồng giá cố định có thưởng với giá mục tiêu và giá trần.

Nguồn:

• Wikipedia — Fixed-price contract
• Wikipedia — Point of total assumption