Ngày 23/03/2021, tàu container Ever Given dài 400 m mắc kẹt chéo kênh Suez suốt 6 ngày, khiến hàng trăm tàu xếp hàng và hàng hoá trị giá ước tính 9,6 tỷ USD mỗi ngày bị ách tắc. Phân tích rủi ro điểm nghẽn duy nhất, dự phòng tiến độ và cách tính EMV cho phương án vận chuyển thay thế.
Tranh chấp bồi thường kéo dài nhiều tháng sau sự cố cho thấy chi phí của việc không rõ ai chịu rủi ro. Trong Lập kế hoạch mua sắm, điều khoản giao hàng, bảo hiểm và bất khả kháng là công cụ chuyển giao (transfer) và chia sẻ rủi ro.
Liệt kê thiết bị dài ngày, tuyến vận chuyển, điểm trung chuyển và phương án thay thế; ghi vào risk register với chủ sở hữu là người phụ trách mua sắm.
So sánh chi phí phương án thay thế (đổi tuyến, vận chuyển hàng không, đặt hàng sớm) với mức giảm EMV mà nó mang lại, thay vì quyết định theo cảm giác lo lắng.
Gắn mỗi lô hàng quan trọng với trigger cụ thể:
Hàng trễ so với lịch tàu dưới mức dự phòng còn lại: theo dõi hằng ngày, báo cáo trong họp tiến độ.
Tuyến chính bị gián đoạn hoặc trễ vượt nửa dự phòng: sắp xếp lại trình tự công việc, chuẩn bị phương án vận chuyển thay thế.
Trễ dự báo vượt toàn bộ dự phòng: thực hiện phương án thay thế đã duyệt và trình yêu cầu thay đổi nếu ảnh hưởng mốc.
Với hạng mục có tác động lớn, cân nhắc nhà cung cấp thứ hai, kho đệm hoặc đặt hàng sớm hơn — chấp nhận chi phí lưu kho để giảm rủi ro tiến độ.
Thống nhất trước bên chịu rủi ro chậm trễ, mức bảo hiểm hàng hoá và cơ chế xử lý bất khả kháng để tránh tranh chấp kéo dài.
Mọi kế hoạch "đúng lúc" đều đặt cược vào giả định rằng con đường luôn thông suốt. PM cần nhận diện điểm nghẽn duy nhất trên đường găng, định lượng nó và chuẩn bị sẵn ngưỡng để chuyển sang phương án khác.
Bạn chọn phương án nào?