Đội mới gật đầu trong họp rồi làm theo ý mình: chẩn đoán bằng mô hình 5 rối loạn chức năng của Lencioni

Tình huống minh hoạ

Tình huống và số liệu dưới đây là giả định, dùng để minh hoạ.

Một công ty phần mềm lập đội 7 người để xây cổng thanh toán cho đối tác. Đội ghép từ ba nhóm cũ, có hai trưởng nhóm kỹ thuật ngang cấp.

Trong buổi họp thiết kế tuần thứ ba, PM đề xuất dùng một thư viện mã hoá chung. Không ai phản đối. Biên bản ghi "đội thống nhất". Hai tuần sau, khi review mã, PM phát hiện:

• Một nhóm vẫn dùng thư viện cũ vì "thấy thư viện mới chưa ổn định".
• Một nhóm dùng thư viện mới nhưng cấu hình khác.
• Không ai báo cho PM hay nhắc nhóm kia, dù mọi người đều biết.
• Mỗi trưởng nhóm báo cáo phần của mình "đúng tiến độ", nhưng tính năng tích hợp thì trễ.

PM không thiếu thông tin. PM thiếu một khung để hiểu vì sao đội hành xử như vậy.

Mô hình 5 rối loạn chức năng

Patrick Lencioni trình bày mô hình này trong cuốn sách The Five Dysfunctions of a Team (2002), viết dưới dạng một câu chuyện ngụ ngôn kinh doanh về đội lãnh đạo của một công ty hư cấu. Năm rối loạn xếp chồng lên nhau theo thứ tự, mỗi rối loạn tạo điều kiện cho rối loạn kế tiếp:

Logic của mô hình: không tin nhau → không dám tranh luận → không tranh luận thì không thật sự cam kết → không cam kết thì không có cơ sở để nhắc nhau → không ai nhắc nhau thì mỗi người tối ưu phần mình.

Chẩn đoán tình huống theo mô hình

• Tầng 5 (kết quả): mỗi trưởng nhóm báo cáo phần mình "đúng tiến độ" trong khi tích hợp trễ — dấu hiệu rõ.
• Tầng 4 (trách nhiệm): ai cũng biết nhóm kia không làm theo thoả thuận nhưng không ai nói.