Ôn PMP chủ đề đội nhóm: nhận diện giai đoạn phát triển đội và chọn hành động lãnh đạo phù hợp

Tình huống minh hoạ

Một đội 8 người được ghép từ ba phòng ban cho dự án chuyển đổi hệ thống kế toán (bối cảnh giả định):

• Tuần đầu: mọi người lịch sự, dè dặt, chờ PM giao việc cụ thể.
• Khoảng tuần thứ tư: tranh cãi về công cụ, về ai quyết định kiến trúc; có người bắt đầu vắng họp.
• Khoảng tuần thứ tám: đội tự thống nhất quy tắc review, chủ động hỗ trợ nhau.
• Giai đoạn sau: đội tự xử lý phần lớn vấn đề, PM chủ yếu gỡ vướng mắc với bên ngoài.

PM nên hành động khác nhau thế nào ở mỗi thời điểm?

Phân tích theo PMBOK® Guide và Agile Practice Guide

Mô hình Tuckman

PMBOK® 7, trong phần Models, giới thiệu mô hình phát triển đội của Tuckman với năm giai đoạn:

Giai đoạn được nhận diện qua hành vi, không qua số tuần. Đội có thể quay lại giai đoạn trước khi có thành viên mới hoặc thay đổi lớn.

Servant leadership

Agile Practice Guide mô tả servant leadership là lãnh đạo bằng cách phục vụ đội, tập trung vào nhu cầu và sự phát triển của các thành viên. Servant leader tiếp cận công việc theo thứ tự mục đích, con người, quy trình; vai trò điển hình là tạo điều kiện (facilitate), gỡ bỏ trở ngại từ tổ chức và mở đường để mọi người đóng góp.

Liên hệ đề cương thi

Xây dựng đội, xử lý xung đột, trao quyền cho thành viên, gỡ bỏ trở ngại và thống nhất quy tắc làm việc nhóm là kiến thức nền cho các câu hỏi tình huống về lãnh đạo đội. Cách PMI nhóm các nội dung này thành domain và task phụ thuộc vào từng phiên bản Examination Content Outline (ECO). Nhiều tài liệu ôn thi cũ bám ECO 2021, trong khi PMI đã áp dụng đề cương mới từ năm 2026; hãy đối chiếu ECO mới nhất trên pmi.org thay vì dựa vào danh sách task trong tài liệu cũ.