Câu trả lời được chấp nhận
Delphi là gì? Kỹ thuật thu thập ý kiến chuyên gia qua nhiều vòng, phát triển tại RAND Corporation từ thập niên 1950. Cách làm điển hình:
- Người điều phối gửi câu hỏi/hạng mục cần ước lượng cho từng chuyên gia.
- Chuyên gia trả lời ẩn danh, độc lập.
- Người điều phối tổng hợp (khoảng giá trị, lý do) và gửi lại cho cả nhóm.
- Chuyên gia xem xét và điều chỉnh. Lặp lại đến khi ý kiến hội tụ đủ.
Vì sao ẩn danh? Để giảm thiên kiến do ảnh hưởng: người có chức vụ cao, người nói to, hiệu ứng đám đông (bandwagon), hoặc ngại đi ngược số đông. Đây chính là vấn đề của tình huống "kỹ sư trưởng nói trước" — một biểu hiện của hiệu ứng neo (anchoring).
Wideband Delphi: biến thể được Barry Boehm và cộng sự phát triển cho ước lượng phần mềm, tăng trao đổi trực tiếp giữa các vòng — nhóm họp thảo luận giả định và chỗ khác biệt, rồi lại ước lượng riêng rẽ. Giữ được tính độc lập khi đưa số, nhưng có thảo luận để hiểu nhau.
So với Planning Poker
| Delphi | Planning Poker | |
|---|---|---|
| Ẩn danh | Có, suốt quá trình | Chỉ "ẩn" đến lúc lật bài đồng thời |
| Tương tác | Ít (Delphi gốc), vừa (Wideband) | Thảo luận ngay khi chênh lệch |
| Bối cảnh | Chuyên gia phân tán, vấn đề lớn | Đội agile ước lượng backlog |
| Tốc độ | Chậm, nhiều vòng | Nhanh |
Planning Poker được xem là phát triển từ tinh thần Wideband Delphi.
Trong đề: nhấn "chuyên gia ở nhiều nơi, cần tránh chi phối, cần đồng thuận" → Delphi. Nhấn "đội agile, ước lượng user story, chênh lệch lớn thì người cao nhất và thấp nhất giải thích" → Planning Poker. Brainstorming không giải quyết thiên kiến do ảnh hưởng, nên thường là phương án nhiễu.
Nguồn: