Nguyễn Thu Hà, PMP
Gợi ý tiêu chí của Ban biên tập để thảo luận có trọng tâm.
Thuyết phục chính đáng thường có ba đặc điểm:
- Thông tin đúng và đủ: bên kia có đủ dữ kiện để đưa ra quyết định ngược với ý bạn nếu họ muốn.
- Tôn trọng quyền lựa chọn: không tạo áp lực giả (hạn chót bịa ra, "chỉ còn hôm nay").
- Có thể công khai: bạn không ngại nếu bên kia biết bạn đã chuẩn bị và lập luận ra sao.
Thao túng thường có dấu hiệu ngược lại: giấu thông tin bất lợi, lợi dụng điểm yếu tâm lý hay quan hệ quyền lực, hoặc tạo hiểu lầm có chủ đích.
Áp vào vài kỹ thuật quen thuộc
| Kỹ thuật | Chính đáng khi | Thành thao túng khi |
|---|---|---|
| Vận động trước cuộc họp | Lắng nghe lo ngại, chia sẻ cùng tài liệu cho mọi người | Nói mỗi người một phiên bản khác nhau |
| Nhấn mạnh lợi ích | Rủi ro vẫn được trình bày rõ | Rủi ro bị giấu ở phụ lục không ai đọc |
| Đưa đề xuất ban đầu cao | Có căn cứ, sẵn sàng giải thích | Con số bịa để "có chỗ lùi" |
| Chọn thời điểm | Khi người quyết định có đủ thời gian cân nhắc | Cố ý trình lúc họ vội để lọt qua |
Bộ Quy tắc đạo đức PMI nêu trong giá trị tôn trọng: đàm phán thiện chí, không dùng quyền lực hay vị thế để ép người khác vì lợi ích riêng; và trong giá trị trung thực: không hành xử nhằm tạo ấn tượng sai lệch.
Còn bạn — đâu là tình huống "ranh giới" khó nhất bạn từng gặp?
Nguồn: