Số 163Quản lý Mua sắm

Mua sắm vật tư COVID-19 của Bộ Cựu chiến binh Mỹ: hơn 4 tỷ USD hợp đồng và một hệ thống tồn kho không theo dõi được hàng

Khi đại dịch bùng phát, VA phải mua khẩn cấp đồ bảo hộ (PPE) và thiết bị cho khoảng 170 trung tâm y tế. GAO (06/2021) ghi nhận nhiều nhà cung cấp không giao được hàng, VA phải chấm dứt hợp đồng, trong khi hệ thống quản lý tồn kho cũ không theo dõi tự động được vật tư thiết yếu và các dự án hiện đại hoá chuỗi cung ứng đều trễ. Bài học về quản lý mua sắm khi thị trường khủng hoảng.

Nguyễn Thu Hà, PMP

11/11/2025

4 phút đọc 0

Bình luận0

Bối cảnh thực tế

Như hầu hết cơ sở y tế trên thế giới, đầu năm 2020 Bộ Cựu chiến binh Mỹ (VA) gặp khó khăn lớn khi mua đồ bảo hộ cá nhân (PPE) và vật tư y tế. Tới 05/2021, VA đã cam kết chi (obligate) hơn 4 tỷ USD cho sản phẩm và dịch vụ liên quan COVID-19, từ máy thở tới hạ tầng CNTT cho làm việc từ xa.

GAO (06/2021) chỉ ra các điểm yếu:

Một số nhà cung cấp không giao được PPE, buộc VA chấm dứt hợp đồng, nhất là giai đoạn đầu; phần lớn hợp đồng sản phẩm phải sửa đổi hoặc chấm dứt.
Hệ thống quản lý tồn kho lạc hậu không theo dõi tự động được vật tư thiết yếu trên toàn mạng lưới khoảng 170 trung tâm y tế.
Kế hoạch thay hệ thống tồn kho bằng DMLSS (hệ thống hậu cần y tế của Bộ Quốc phòng) bắt đầu triển khai từ 10/2019, dự kiến toàn hệ thống năm 2027 — và đã có rủi ro trễ đáng kể ngay trước đại dịch; VA hy vọng đẩy nhanh lên 2025 nhờ kinh phí bổ sung.
Bốn trung tâm dự trữ khu vực (Regional Readiness Centers) dự kiến xong 12/2020 nhưng tới 03/2021 vẫn chưa có khái niệm vận hành hay kế hoạch triển khai.

GAO lưu ý từ năm 2015 đã đưa 49 khuyến nghị về quản lý mua sắm cho VA, trong đó VA mới thực hiện 22; tháng 03/2021, GAO khuyến nghị VA xây dựng chiến lược quản lý chuỗi cung ứng tổng thể kết nối các sáng kiến riêng lẻ.

Phân tích nguyên nhân theo chuẩn PMP

Lựa chọn nhà cung cấp dưới áp lực mà thiếu tiêu chí năng lực
Trong Thực hiện mua sắm (Conduct Procurements), tiêu chí lựa chọn nguồn (source selection criteria) phải gồm năng lực giao hàng thực tế, không chỉ giá và thời gian cam kết. Khi thị trường khan hiếm, nhiều nhà cung cấp mới nổi hứa giao hàng nhưng không có chuỗi cung ứng thật — dẫn tới chấm dứt hợp đồng và mất thời gian quý giá.
Không thấy tồn kho thì không thể lập kế hoạch mua
Lập kế hoạch quản lý mua sắm (Plan Procurement Management) dựa trên nhu cầu và mức tồn hiện có. Hệ thống không theo dõi tự động khiến VA khó biết cơ sở nào thiếu gì, dễ mua trùng hoặc phân bổ sai — một lỗi về dữ liệu đầu vào chứ không chỉ về hợp đồng.

Mua sắm vật tư COVID-19 của Bộ Cựu chiến binh Mỹ: hơn 4 tỷ USD hợp đồng và một hệ thống tồn kho không theo dõi được hàng

Bối cảnh thực tế

Phân tích nguyên nhân theo chuẩn PMP

Lựa chọn nhà cung cấp dưới áp lực mà thiếu tiêu chí năng lực

Không thấy tồn kho thì không thể lập kế hoạch mua

Dự án hiện đại hoá trễ biến rủi ro đã biết thành sự cố

Sáng kiến rời rạc, thiếu chiến lược tổng thể

Hướng xử lý theo khuyến nghị PMI

Bước 1: Đặt tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp cho tình huống khủng hoảng

Bước 2: Đa dạng nguồn cung và dự trữ chiến lược

Bước 3: Ưu tiên khả năng nhìn thấy tồn kho

Bước 4: Quản lý các sáng kiến như một chương trình

PM Takeaway (Bài học rút ra)

Nguồn tham khảo

Trắc nghiệm tình huống PMP

Nếu là PM chương trình chuỗi cung ứng của VA sau đại dịch, với ngân sách có hạn, bạn ưu tiên khoản đầu tư nào trước?

Tình huống này hữu ích với bạn?

Bình luận (0)