Tư duy servant leader: chìa khoá chọn đáp án trong câu hỏi agile của đề PMP

Tình huống minh hoạ

Tình huống dưới đây là giả định, dùng để minh hoạ.

Chị Trang là trưởng phòng dự án tại một công ty xây dựng, 12 năm kinh nghiệm điều hành công trường. Phong cách của chị quyết đoán: nhận thông tin, ra quyết định, giao việc, kiểm tra. Khi ôn PMP, chị đạt điểm khá ở các câu hỏi predictive nhưng thường xuyên sai câu hỏi agile.

Một câu chị sai: "Hai thành viên đội agile bất đồng về cách thiết kế kỹ thuật, cuộc tranh luận kéo dài trong Daily Scrum. Người quản lý dự án nên làm gì?" Chị chọn "Ra quyết định thiết kế để đội tiếp tục làm việc". Đáp án đúng là "Đề nghị hai thành viên thảo luận sau Daily Scrum và hỗ trợ đội tự đi tới quyết định".

Chị Trang hỏi: "Ra quyết định nhanh không phải là chủ động sao?"

Phân tích theo PMBOK® Guide

Team Performance Domain của PMBOK® Guide 7 mô tả lãnh đạo có thể đến từ bất kỳ ai trong đội, và đề cập tới servant leadership như một phong cách phù hợp với đội tự tổ chức. Nguyên tắc liên quan: Demonstrate leadership behaviors và Create a collaborative project team environment.

Agile Practice Guide mô tả servant leader tập trung vào việc phục vụ đội để đội có thể làm tốt nhất, thông qua các hoạt động như:

• Hiểu và loại bỏ trở ngại (impediments) ngoài tầm của đội.
• Bảo vệ đội khỏi gián đoạn và áp lực không cần thiết.
• Huấn luyện, khuyến khích đội phát triển năng lực và tự tổ chức.
• Tạo môi trường an toàn để thử nghiệm, học hỏi và nói lên vấn đề.
• Thúc đẩy sự hợp tác với stakeholder và giữa các thành viên.

Vì sao điều này quan trọng trong đề thi? Câu hỏi agile kiểm tra xem thí sinh có chuyển được từ tư duy "chỉ huy và kiểm soát" (command and control) sang tư duy trao quyền và hỗ trợ hay không. Ra quyết định thay đội về chuyện kỹ thuật làm giảm tính tự tổ chức – dù nhanh trong ngắn hạn.

Lưu ý: servant leader không có nghĩa là thụ động hay "để mặc đội". Họ vẫn hành động chủ động – nhưng là hành động giúp đội tự giải quyết, và trực tiếp xử lý những gì vượt ngoài khả năng của đội.

Cách chọn đáp án

Bộ câu hỏi tự kiểm tra cho từng đáp án

1. Đáp án có trao quyền cho đội không? Đội được tham gia quyết định về cách làm việc của mình là dấu hiệu tốt.
2. Đáp án có tìm hiểu trước khi hành động không? "Thảo luận với", "tìm hiểu nguyên nhân" thường đứng trước "quyết định", "báo cáo".